سپندارمذگان

اسفند گان، روز بزرگداشت زن، بر زنان و مردان ایران زمین فرخنده باد

images

 

جشن اسفند گان، روز زنان، روز عشق

اسپندارآرمئیتی، اسپندارمذ، یا اسفند، نام یکی از امشاسپندان ایران باستان ست، به معنای: پارسایی، فروتنی و خردمندی، و نماد بردباری و نگاهبانی زمین.

جشن اسپندگان ، جشني بوده كه ايرانيان برای بزرگداشت سپندارمذ يا سپنتا ارمئيتي كه از فرشتگان زرتشتي ست، برگزار مي ‌كرده‌اند.  سپندارمذ پنجمين امشاسپند يا فرشته بزرگ ست كه در واپسين ماه سال، پنجمين روز به نام او ناميده ‌شده ست.  اين جشن را جشن زنان هم مي‌خوانند و مي‌گويند: در اين جشن مردان ايراني زنان خود را گرامي‌ داشته‌، و برخود بايسته مي‌دانسته ‌اند كه ارمغاني به آنان پيشكش كنند.

در گاهشماری باستانی ایرانیان نام پنجمین روز هر ماه، اسپندارمذ می باشد، ودر اسفند ماه هر سال که نام روز و ماه یکی ست، جشنی در پیوند با بزرگداشت زنان بر پا می کردند، و در این روز زنان را بیش از روز های دیگر سال ارج می نهادند و در جایگاه ویژه ای می نشاندند وسپاس آنا ن را به جای می آوردند.  ازین روی، روز فرخنده ی اسپندارمذ ، جشن اسفندگان ویژه روز زن در ایران باستان بوده است.

اختلاف در زمان برگزاری

هم اکنون در برخی جاها، به جای روز سپندارمذ (پنجم) از ماه سپندارمذ (اسفند)، روز بیست و نهم بهمن را روز جشن سپندارمذگان می‌دانند.

ابوريحان بيروني در کتاب «آثارالباقيه» که در سال 1391 هجري (1001 ميلادي) تاليف شده‌است، آن‌جا که در باره‌ي جشن‌هاي ايراني سخن مي‌گويد، از جشني نام مي‌برد که در روز «اسفندارمذ»، يعني در پنجم اسفند برگزار مي‌شد.  ترجمه‌ از عربي:
« اسفندارمذماه، روز پنجم آن، روز اسفندارمذ است و آن جشن همخواني دو نام (ماه و روز ) است. معني اسفندار مذ، خرد و بردباري است و اسفندارمذ، فرشته‌ي نگهبان بر زمين است و فرشته‌ي نگهبان بر زنان درستکار و پاکدامن و نيکوکار و شوهردوست. در گذشته، اين ماه و اين روز به ويژه جشن زنان بود و چنين بود که مردان به زنان بخشش مي‌کردند و اين آيين هنوز در «اصفهان» و «ري» و ديگر شهرهاي پهله برجاي است و آن را به فارسي، «مژدگيران» [در دو دستنويس ديگر کتاب:مردگيران] مي‌نامند.»

گرديزي نيز در کتاب «زين‌الاخبار» نوشته شده در سالهاي 442- 443 هجري (1050-1051 ميلادي) از اين جشن ياد کرده و نوشته‌است:
«… اين روز، پنجم اسفندارمذ باشد و اين هم، نام فرشته‌ است که بر زمين موکل است و بر زنان پاکيزه و مستوره. و اندر روزگار پيشين، اين عيد، خاصه، مرزنان را بودي. و اين روز را مردگيران گفتندي، که به مراد خويش، مرد گرفتندي.»

در اوستا، کهن نامه ی ایرانیان، سپاس زنان بدین گونه بجای آورده شده است.

«این زمین را با زنانی که بر روی آن زندگی می کنند می ستاییم.  ای اهورامزدا ما می ستاییم زنانی را که با درستکاری وراستی نیرومند شده اند».

«کدبانوی خانه را که اشو و سردار اشو می باشد می ستاییم ،

زن پارسایی را می ستاییم که بسیار نیک اندیش ، بسیار نیک گفتار ، بسیار نیک کردار ، فرهیخته و یاری رسان شوهر خود و اشو باشد.

ای اهورامزدا می ستاییم زنان یاری رسان و مهربان را»

فردوسی بزرگ گوید:.

اگر پارسا باشد و رایزن یکی گنج باشد پُر آکنده زن

بویژه که باشد به بالا بلند     فروهشته تا پای مشکین کمند

سخن گفتن نیک و آوای نرم   خردمند و با دانش و ناز و شرم

 

وسرانجام آنکه، به گفته ی دکتر میرجلال الدین کزازی، اسطوره ‌شناس برجسته ايرانی:


«بي‌هيچ
گمان بهتر آن ست كه اگر مي ‌خواهيم زنان ايراني را در جشني گرامي بداريم، از جشن باستاني اسپندگان بهره ببريم كه صدها سال پيش از جشن رومي لوپركاليا، يا جشن ترسايي ولنتاين، پديد آمده و آيين‌ها ‌و رسم و راه‌هاي آن يك سره ايراني ست و با منش و فرهنگ و تاريخ ما سازگار.«

images (3)

Advertisements

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: